Depresja – obszar lądu położony poniżej poziomu morza [1] . W Polsce największa depresja znajduje się na terenie wsi Marzęcino, położona 2,2 m p.p.m. [2] Najniższy punkt na lądzie na kuli ziemskiej stanowi depresja Morza Martwego (ok. 430 m p.p.m.) w Izraelu i Jordanii [1]. Na mapach z hipsometrią barwną obszar depresji oznacza Dla dzieci (powyżej 3 lat) wartość ta wynosi 65 mg (1 ml roztworu), a dla młodszych – od 0,25 do 0,5 ml. • Płyn Lugola jest stosowany w ilości 0,1-0,3 ml, 3-4 razy dziennie u dorosłych i nastolatków w leczeniu niedoboru jodu. Dawka do stosowania u dzieci powinna zostać określona przez lekarza. Gdzie jest najwięcej jodu w jedzeniu. Najlepiej PRZYSWAJALNY jod. Co wypłukuje jod z organizmu. Największym źródłem jodu jest woda morska oraz wszystkie produkty pochodzenia oceanicznego i morskiego tj. ryby, skorupiaki i glony. Jod występuje również w solankach oraz towarzyszy pokładom saletry sodowej tzw. saletry chilijskiej w Chile. Objawy niedoboru jodu. Zarówno niedobór jak i nadmiar pierwiastków w organizmie nie jest dla niego obojętny. To samo dotyczy jodu. Przybieranie na wadze jest jednym z najczęstszych objawów niedoboru jodu. Brak jodu wpływa także na zwiększone zmęczenie, brak energii, zniechęcenie. Zgodnie z zaleceniami WHO poziom jodu w moczu powinien znajdować się w granicach od 100 μg/l do 299 μg/l. Według Międzynarodowej Komisji ds. Zaburzeń z Niedoboru Jodu prawidłowe stężenie jodu w moczu (UIC) wynosi powyżej 0,79 μmol/dm³. Przy niższych wartościach zapotrzebowanie na pierwiastek nie jest spełnione. Wysoki poziom jodu Aż 80% tego składnika znajduje się w tarczycy. Reszta znajduje się w jajnikach, kościach i krwi. Bez jodu, tarczyca nie jest w stanie normalnie funkcjonować. Zaburzona jest wówczas gospodarka hormonalna. Przez niedobór jodu cierpi wiele narządów – mózg, przysadka mózgowa, serce, nerki, a także układ nerwowy i krwionośny oraz . Kolejki NFZ do psychiatry w województwie pomorskim potrafią być długie. Chcesz dowiedzieć się, jaki jest najbliższy termin wizyty u lekarza? Czasem warto spojrzeć na terminy wizyt w szpitalach i pozostałych placówkach medycznych, gdzie często kolejki do lekarza są znacznie krótsze. Sprawdź zestawienie poszczególnych miejsc, gdzie na na NFZ przyjmuje psychiatra. W ten sposób będziesz wiedzieć, gdzie kolejki do psychiatry w województwie pomorskim będą NFZ do psychiatry w województwie pomorskim mogą być znacznie dłuższe, niż nam się wydaje. Do którego psychiatry termin oczekiwania na wizytę na NFZ jest najkrótszy? Kiedy nie trzeba zwracać uwagi na długie terminy przyjęć i skorzystać z pomocy na NFZ bez kolejki? Gdzie znajdują się informacje na temat czasu oczekiwania na wizytę na NFZ do psychiatry w województwie pomorskim? W naszym artykule znajdziesz przydatne informacje, które dotyczą kolejek NFZ i terminów wizyt do psychiatry w województwie Nasze dane pobieramy z Narodowego Funduszu Zdrowia (NFZ), które dostarczane są przez przychodnie. Może zdarzyć się tak, że informacje przekazywane przez placówki są nieaktualne. Jeśli widzisz, że dane mogą być nieaktualne, zwróć się z tym do danej w woj. pomorskim: kolejki NFZ i terminy leczeniaWygląda na to, że zgodnie z danymi z NFZ, specjaliści przyjmują od Dla Nerwowo I Psychicznie Chorych Im. St. Kryzana (Oddział Dzienny Psychiatryczny (Ogólny))Adres: Skarszewska 7, Starogard gdański Najbliższy termin możliwej wizyty: (NFZ posiada najnowsze dane z dnia Liczba osób w kolejce: 0 Telefon: +48 5856206002147Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej "Poradnia Zdrowia Psychicznego" (Oddział Dzienny Psychiatryczny (Ogólny))Adres: Wojska Polskiego 5, Tczew Najbliższy termin możliwej wizyty: (NFZ posiada najnowsze dane z dnia Liczba osób w kolejce: 0 Telefon: +48 58 530 27 00Uniwersyteckie Centrum Kliniczne (Oddział Dzienny Psychiatryczny)Adres: Mariana Smoluchowskiego 17, Gdańsk Najbliższy termin możliwej wizyty: (NFZ posiada najnowsze dane z dnia Liczba osób w kolejce: 2 Telefon: +48 58 584 46 58Wojewódzki Szpital Psychiatryczny Im. Prof. Tadeusza Bilikiewicza W Gdańsku (Oddział Dzienny Psychiatryczny)Adres: Srebrniki 17, Gdańsk Najbliższy termin możliwej wizyty: (NFZ posiada najnowsze dane z dnia Liczba osób w kolejce: 0 Telefon: +48 58 524 75 40Samodzielny Publiczny Specjalistyczny Zakład Opieki Zdrowotnej (Oddział Dzienny Psychiatryczny (Ogólny))Adres: Juliana Węgrzynowicza 13, Lębork Najbliższy termin możliwej wizyty: (NFZ posiada najnowsze dane z dnia Liczba osób w kolejce: 6 Telefon: +48 59 863 52 62To może Cię zainteresowaćTrzymaj się z dala od tych urządzeń! Promieniowanie szkodziNzoz Centrum Zdrowia Psychicznego (Oddział Dzienny Psychiatryczny (Ogólny))Adres: Traugutta 9, Gdynia Najbliższy termin możliwej wizyty: (NFZ posiada najnowsze dane z dnia Liczba osób w kolejce: 4 Telefon: +48 58 621 61 43Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej "Opus" (Oddział Dzienny Psychiatryczny (Ogólny))Adres: Gdańska 15B, Chojnice Najbliższy termin możliwej wizyty: (NFZ posiada najnowsze dane z dnia Liczba osób w kolejce: 0 Telefon: +48 52 397 55 19Wojskowa Specjalistyczna Przychodnia Lekarska Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej (Dzienny Odział Psychiatryczny Dla Dorosłych)Adres: Bitwy Pod Oliwą 1, Gdynia Najbliższy termin możliwej wizyty: (NFZ posiada najnowsze dane z dnia Liczba osób w kolejce: 2 Telefon: +48 531 565 525Szpital Specjalistyczny W Kościerzynie Spółka Z Ograniczoną Odpowiedzialnością (Oddział Dzienny Psychiatryczny)Adres: A. Piechowskiego 36, Kościerzyna Najbliższy termin możliwej wizyty: (NFZ posiada najnowsze dane z dnia Liczba osób w kolejce: 0 Telefon: +48 58 686 06 93Nadmorskie Centrum Medyczne (Oddział Dzienny Psychiatryczny)Adres: Gdyńska 1, Gdańsk Najbliższy termin możliwej wizyty: (NFZ posiada najnowsze dane z dnia Liczba osób w kolejce: 0 Telefon: +48 58 763 92 77To może Cię zainteresowaćTe rzeczy stresują najbardziejNiepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej Gdańskie Centrum Zdrowia (Oddział Dzienny Psychiatryczny (Ogólny))Adres: Oliwska 62, Gdańsk Najbliższy termin możliwej wizyty: (NFZ posiada najnowsze dane z dnia Liczba osób w kolejce: 4 Telefon: +48 58 342 33 56Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej "Medico" (Oddział Dzienny Psychiatryczny)Adres: Dworska 27, Gdańsk Najbliższy termin możliwej wizyty: (NFZ posiada najnowsze dane z dnia Liczba osób w kolejce: 0 Telefon: +48 58 352 13 52Niepubliczny Specjalistyczny Zakład Opieki Zdrowotnej "Esculap" (Oddział Dzienny W Gdyni)Adres: Chwarznieńska 136/138, Gdynia Najbliższy termin możliwej wizyty: (NFZ posiada najnowsze dane z dnia Liczba osób w kolejce: 3 Telefon: +48 58 717 17 87Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej "Animus" (Oddział Dzienny Psychiatryczny (Ogólny))Adres: Oficerska 7A, Gdynia Liczba osób w kolejce: 21 Telefon: +48 728 930 472Czym zajmuje się psychiatra?Psychiatra specjalizuje się diagnostyce i leczeniu zaburzeń i chorób psychicznych. Psychiatra może wypisywać leki na receptę i stosować leczenie farmakologiczne. Psychiatra pomaga radzić sobie z danym problemem. Znajduje przyczyny danego problemu i pomaga go rozwiązać. Choroby, którymi zajmuje się psychiatra:choroby zawodowe depresja zaburzenia psychiczne zaburzenia emocjonalne psychoza zespół stresu pourazowego zaburzenia osobowości mania zaburzenia koncentracji i pamięci syndrom DDA myśli i skłonności samobójcze choroba afektywna dwubiegunowa nerwice schizofrenia uzależnienia anoreksja bulimia Wizyta u psychiatryWizyta u psychiatry jest możliwa, kiedy otrzymamy skierowanie od lekarza rodzinnego lub psychologa oraz możemy iść do psychiatry prywatnie. Psychiatra przeprowadza dokładny wywiad z pacjentem, aby dowiedzieć się wszystkich istotnych informacji, które pomogą mu zdiagnozować daną przyczynę. Warto wybrać się do psychiatry, kiedy mamy następujące objawy: uzależnienie od zakupów uzależnienie od seksu zmiana aktywności życiowej gwałtowne zmiany w życiu, z którymi się borykamy ciągłe uczucie strachu omamy, których inni nie widzą i nie słyszą nadużywanie alkoholu nadużywanie leków nadużywanie narkotyków uzależnienie od hazardu częste zmiany nastroju wycofanie się z życia społecznego wycofanie się z życia rodzinnego nieustające uczucie niepokoju ciągłe uczucie smutku nieustające uczucie niepokoju ciągłe uczucie samotności zwiększona nerwowość i drażliwość Uzupełnij domową apteczkęMateriały promocyjne partnera Moderator: Moderatorzy rudzik59 początkujący Posty: 104 Rejestracja: sobota 05 sty 2008, 12:59 Lokalizacja: Tuchola Mapa naturalnego występowania sosny wejmutki w Polsce Witam Potrzebuje mape obrazującą ,,naturalne" występowanie sosny wejmutki (Pinus strobus) w Polsce. Jeżeli nie posiadacie mapy to przynajmniej opisowo przedstawione występowanie regionami czy nadleśnictwami. Pozdrawiam serdecznie niziołek wiceminister Posty: 25653 Rejestracja: poniedziałek 07 sty 2008, 12:44 Post autor: niziołek » wtorek 10 lut 2009, 21:58 Sosna wejmutka naturalnie w Polsce nie występuje... Została sprowadzona do Europy przez Lorda Wejmoutha około roku 1776 z Ameryki Północnej..Hej! "To duch buduje sobie ciało" - Fryderyk Schiller rudzik59 początkujący Posty: 104 Rejestracja: sobota 05 sty 2008, 12:59 Lokalizacja: Tuchola Post autor: rudzik59 » wtorek 10 lut 2009, 22:01 właśnie dla uniknienia takich odpowiedzi naturalnie ująłem w cudzysłów. Wiem że wejmutka została introdukowana z Ameryki ale potrzebuję mapy jej występowania w Polsce utowrzonej na drodze rozwoju i adaptacji do panujących u nas warunków. RR dyrektor regionalny Posty: 9039 Rejestracja: niedziela 14 maja 2006, 21:27 Kontakt: Post autor: RR » wtorek 10 lut 2009, 22:02 Naturalne występowanie to tylko w Płn-Wsch Ameryka Płn..... Sten prezydent Posty: 160248 Rejestracja: czwartek 13 gru 2007, 18:40 Lokalizacja: Łuh Post autor: Sten » wtorek 10 lut 2009, 22:02 Występuje praktycznie na całym terytorium naszego kraju. Ustalono, że jest co najmniej 550 drzewostanów wejmutkowych. Najstarszy drzewostan był dotychczas w Nadleśnictwie Chrzelice. Posadzono go w 1798 roku. Inne drzewostany są w Nadleśnictwach: Bystra, Czerniejewo, Iława, Kargowa, Myślenice, Nagórzyce, Przechlewo, Spychowo, Wielgowo, Wiprowo, Zaporowo. źródło: "Jak tam było, tak tam było, zawsze jakoś było. Jeszcze nigdy tak nie było, żeby jakoś nie było." Beer-o-pedia - Encyklopedia piwa Sten prezydent Posty: 160248 Rejestracja: czwartek 13 gru 2007, 18:40 Lokalizacja: Łuh Post autor: Sten » środa 11 lut 2009, 08:21 I wierz tu netowi. Tak przez noc przemyślałem, dziś sprawdziłem i nie ma nadleśnictw Kargowa, Przechlewo, Bystra, a podane Wiprowo, to powinno być Wipsowo Jakbyś odwiedził 431 stron n-ctw, to miałbyś pełny obraz, ale to mrówcza robota. "Jak tam było, tak tam było, zawsze jakoś było. Jeszcze nigdy tak nie było, żeby jakoś nie było." Beer-o-pedia - Encyklopedia piwa niziołek wiceminister Posty: 25653 Rejestracja: poniedziałek 07 sty 2008, 12:44 Post autor: niziołek » środa 11 lut 2009, 08:37 Sosna ta nie jest uznana w naszych lasach jako gatunek lasotwórczy... a po doświadczeniu z rdzą porzeczkową która z Europy przeniosła się do matecznika tego gatunku - Ameryki północnej, jest synonimem porażki w introdukcji gatunków obcych. Sten masz rację...rośnie sobie wszędzie od gór po "To duch buduje sobie ciało" - Fryderyk Schiller adaś początkujący Posty: 185 Rejestracja: wtorek 13 mar 2007, 12:38 Post autor: adaś » środa 11 lut 2009, 10:29 Sten pisze:Tak przez noc przemyślałem, dziś sprawdziłem i nie ma nadleśnictw ... Przechlewo, Nadleśnictwo Niedźwiady z siedzibą w Przechlewie Zgadzam się ze Stenem - występuje praktycznie w całym kraju w mniejszym bądź większym udziale. maverick dyrektor regionalny Posty: 6751 Rejestracja: czwartek 24 sie 2006, 22:09 Post autor: maverick » środa 11 lut 2009, 17:31 Naturalnie nie występuje. Jest rozproszona na terenie całego kraju. W "Lesie polskim" została dokładnie opisana w numerze 1/2009. (...)W Europie znacznie częściej niż w Polsce jest uprawiana w zachodniej części kontynentu(...)Jak podaje Stanisław Spława-Neyman oraz Zofia Owczarzak na terenie Polski stwierdzono łącznie około 550 drzewostanów wejmutkowych. Najstarszy z nich znajduje się na terenie Nadleśnictwa Prószków(RDLP Katowice) gdzie po raz pierwszy na terenie dzisiejszej Polski posadzono wejmutkę w roku 1798. Z Myślenic podawane jest nasadzenie z roku 1800. Najbardziej okazałe drzewo znajdujące się na terenie Lasów Państwowych to okaz rosnący w miejscowości Pokój w województwie opolskim- jego obwód przy wys. 33m wynosi 5,21m.(...)Wejmutka nie jest taksonem inwazyjnym, a jego występowanie na terenie kraju zawdzięczamy głównie dawnym i obecnym nasadzeniom. Rezultaty uprawy są obiecujące(...) To tylko tyle z informacji o zasięgu jakie udało mi się znaleźć. Stanisław początkujący Posty: 37 Rejestracja: środa 15 paź 2008, 18:18 Lokalizacja: z daleka Post autor: Stanisław » sobota 14 lut 2009, 16:27 Sten pisze:Ustalono, że jest co najmniej 550 drzewostanów wejmutkowych. Najstarszy drzewostan był dotychczas w Nadleśnictwie Chrzelice. Posadzono go w 1798 roku. źródło: Obecnie to jest Nadleśnictwo Prószków (k. Opola pisany przez ó zamknięte) obręb leśny Chrzelice. Grejs początkujący Posty: 4 Rejestracja: niedziela 19 paź 2008, 11:46 Lokalizacja: podkarpacie Post autor: Grejs » środa 23 wrz 2009, 00:39 Zakończcie spory!!! Odpowiedź jest banalna - Wejmutka występuje w Polsce ale nie ma u nas naturalnego występowania. Pozdrawiam Śmietan dyrektor generalny Posty: 22632 Rejestracja: czwartek 11 maja 2006, 09:17 Lokalizacja: Floryda Post autor: Śmietan » środa 23 wrz 2009, 08:46 Wpisz w Google: "euforgen" i znajdziesz na tej stronie zasięgi (mapki) praktycznie wszystkich gatunków. Strona jest bardzo dobra, brałem z niej materiały do egzaminu z ekologii. Egzamin zdany. Bezcenne źródła jodu dla całej rodziny. Bardzo często nie doceniamy drogocennego znaczenia jodu dla organizmu naszego i naszych dzieci. Dbamy o suplementację witaminy D, wapnia, magnezu, witaminy C i wielu innych rozreklamowanych mikroelementów, jednak o jodzie wiemy wciąż za mało. Do czego potrzebny jest nam jod? Jod wchodzi w skład hormonów regulujących procesy spalania, rozmnażania się komórek oraz poziom zużywanego tlenu. Jod ma ogromne znaczenie w procesie przemiany materii oraz jest ważnym czynnikiem regulującym tempo pozyskiwania energii. Jest też niezwykle ważny dla dzieci, gdyż w ich organizmach hormony współpracujące z jodem odpowiadają za prawidłowy wzrost dziecka i jego rozwój umysłowy. W organizmie dorosłego człowieka największą funkcję pełni w tarczycy. Gruczoł ten potrzebuje jodu, by móc produkować hormony tyroksynę i trójjodotyroninę. Prawidłowe funkcjonowanie tych hormonów jest warunkiem koniecznym dla zdrowia, gdyż tyroksyna i trójjodotyronina odpowiadają za prawie wszystkie procesy zachodzące w naszym ciele. Niedobór jodu przyczynia się do wielu chorób, na przykład przerostu gruczołu tarczycy, co możemy często obserwować u kobiet z tym schorzeniem w postaci charakterystycznego wola pod podbródkiem. Kolejnymi konsekwencjami niedoboru jodu może być bezsenność, zmęczenie, obniżony poziom energii, problemy z metabolizmem, a nawet podwyższenie cholesterolu. Niedobory jodu mogą być też obserwowane na naszej skórze, cerze i włosach. Częstym efektem niedoborów tego pierwiastka bywa też nadwaga i trudności z jej utratą. Sposoby pozyskiwania jodu W Polsce za główne źródło jodu uważa się sól jodowaną. Niestety ze względu na to, że nadmierne spożywanie chlorku sodu jest szkodliwe pozyskiwanie w ten sposób jodu nie jest zbyt zdrowe. Niezwykle docenianym źródłem jodu przez turystów jest wdychanie nadmorskiego powierza. Rzeczywiście jest możliwe pozyskiwanie tego pierwiastka drogą wziewną na przykład spacerując po Kołobrzeskich plażach, jednak sposób ten może pokryć zaledwie kilka procent naszego dziennego zapotrzebowania na jod. Jak już jesteśmy w Kołobrzegu dużo lepszą metodą pozyskania jodu w tym pięknym nadmorskim mieście jest spożycie pysznej świeżej ryby. Całkiem sporo jodu znajduje się na przykład w makreli, łososiu, sardynkach, śledziach, czy węgorzach. Jednak należy pamiętać, że jod jest dostępny jedynie w świeżych rybach, najlepiej prosto z kutra, a nie mrożonych. Dlatego zawsze będąc w nadmorskich miejscowościach powinniśmy korzystać z dobrodziejstw łowionych przez miejscowych rybaków. Świeżą rybę w Kołobrzegu, możecie kupić w Porcie Rybackim. Regularne, codzienne spożywanie produktów bogatych w jod, to najlepsza naturalna metoda pozyskiwania tego pierwiastka w odpowiednich ilościach. Wegetariańskie produkty również zawierają jod, są to między innymi: brokuły, ziemniaki, zielona sałata, estragon, dziki bez czarny, orzechy laskowe, szpinak, płatki owsiane i wiele wiele innych. Warto zainteresować się produktami, które posiadają w składzie dużo jodu, by wybrać ulubione i wprowadzić je na stałe do swojej diety. Znaczenie jodu dla dzieci Chcąc dbać o zdrowie naszych dzieci, koniecznie powinniśmy zadbać o prawidłową ilość jodu w ich diecie. Dla młodych organizmów jest on szczególnie ważny, gdyż skutki jego niedoboru mogą być tragiczne. Zaobserwowano zwiększona umieralność dzieci, a także kretynizm, czyli niedorozwój umysłowy powstały przez niedoczynność tarczycy jeszcze w życiu płodowym dziecka, a czasem też u noworodków. Zatem należy pamiętać, aby niemowlęta zawsze otrzymywały dzienną dawkę stu dziesięciu mikro gramów jodu – można dostarczyć odpowiednią ilość, jeśli matka karmiąca niemowlę piersią posiada dietę bogatą w ten pierwiastek. Dzieci od piątego miesiąca życia do pierwszego roku życia potrzebują sto trzydzieści mikro gramów jodu, by dostarczyć tą ilość, dziecko powinno codziennie spożyć sto gram świeżego dorsza i około stu gram brokułów. Dzieci do około dwunastego roku życia potrzebują aż sto dwadzieścia mikrogramów jodu, by go dostarczyć powinny zjeść na przykład sto gram szpinaku, sto gram sardynek w pomidorach, sto gram sera tłustego, szczyptę soli jodowanej i dwa kurze jaja. Dzieci powyżej dwunastego roku życia mają takie zapotrzebowanie na jod jak dorośli, czyli około sto pięćdziesiąt mikrogramów na dzień. Jak widać dostarczenie odpowiedniej ilości jodu dla naszych dzieci jest możliwe, jednak musimy być świadomi, gdzie on występuje i zabiegać o to, by był regularnie dostarczany dla naszych pociech. Niedocenione Polskie świeże ryby wprost z połowów rodzimych rybaków są nie doceniane w naszym kraju. Także punktem obowiązkowym każdej wycieczki do Kołobrzegu i innych nadmorskich miejscowości zawsze powinno być zjedzenie prozdrowotnej świeżej ryby. Kiedy jest najwięcej jodu nad morzem? Najwięcej jodu znajduje się około 200 do 300 m od brzegu morza. Natomiast największe stężenie jodu w powietrzu jest przy pogodzie wietrznej i sztormowej. Najlepszy okres by „złapać” najwięcej jodu to miesiące jesienne, zimowe oraz wiosenne. Jeśli wybieracie się jesienią do Kołobrzegu zapoznajcie się z artykułem na naszym portalu jesień w Kołobrzegu. kaczusia007 zapytał(a) o 10:08 Gdzie jest najwięcej jodu? Gdzie w Polsce jest najwięcej jodu oprócz naszego morza Bałtyckiego? To pytanie ma już najlepszą odpowiedź, jeśli znasz lepszą możesz ją dodać 1 ocena Najlepsza odp: 100% 0 0 Odpowiedz Najlepsza odpowiedź Andrzejmlkgryf odpowiedział(a) o 10:22: Jod występuje w wodzie morskiej i sdolankach, sprawdz gdzie sa poklady solanek w Polsce( na pewno podkarpacie i rejon Buska - zdroju w kieleckiem. Uważasz, że znasz lepszą odpowiedź? lub Polska leży poza strefami współczesnej aktywności tektonicznej i wulkanicznej, stąd też pozyskiwanie złóż pary z dużych głębokości do produkcji energii elektrycznej jest na dzisiejszym etapie technologicznym nieopłacalne ekonomicznie. Występują natomiast w naszym kraju naturalne baseny sedymentacyjno-strukturalne, wypełnione gorącymi wodami podziemnymi o zróżnicowanych temperaturach. Temperatury tych wód wynoszą od kilkudziesięciu do ponad 90°C, a w skrajnych przypadkach osiągają sto kilkadziesiąt stopni co sprawia, że znajdują one zastosowanie głównie w energetyce cieplnej. W naszym kraju istnieją bogate zasoby energii geotermalnej. Ze wszystkich odnawialnych źródeł energii najwyższy potencjał techniczny posiada właśnie energia geotermalna. Jest on szacowany na poziomie 1512 PJ/rok, co stanowi ok. 30% krajowego zapotrzebowania na ciepło. Bardzo ważny jest fakt, iż w Polsce regiony o optymalnych warunkach geotermalnych w dużym stopniu pokrywają się z obszarami o dużym zagęszczeniu aglomeracji miejskich i wiejskich, obszarami silnie uprzemysłowionymi oraz rejonami intensywnych upraw rolniczych i warzywniczych. Na terenach zasobnych w energię wód geotermalnych leżą takie miasta jak: Warszawa, Poznań, Szczecin, Łódź, Toruń, Płock. Przeprowadzona na przestrzeni ostatnich kilkunastu lat analiza ponad 1000 odwiertów umożliwiła opracowanie cyfrowych map występowania wód geotermalnych w Polsce i potencjalnych zasobów energii w nich zgromadzonych. Największe uznanie zdobyła praca profesorów IGSMiE PAN: Romana Neya i Juliana Sokołowskiego pt. "Wody geotermalne Polski i możliwości ich wykorzystania" z roku 1987. Zaktualizowaną wersję, opracowaną przez profesora Jacka Zimnego i jego asystentów, przedstawia poniższy rysunek. Rys. 1. Mapa geotermalna Polski. Z opracowanych dotychczas badań i analiz wynika jednoznacznie, iż na obszarze Polski znajduje się co najmniej 6600 km2 wód geotermalnych o temperaturach rzędu 27-125°C Zasoby te są dość równomiernie rozmieszczone na znacznej części obszaru Polski, w wydzielonych basenach, subbasenach geotermalnych, zaliczanych do określonych prowincji i okręgów geotermalnych. Polska na mapie europejskich prowincji geotermalnych Na terenie Europy liczącej 10 mln km2 znajduje się około 30 prowincji geotermalno-ropo-gazonośnych, na obszarze przeszło 5 mln km2. Z tego 32 proc. obszaru Europy zajmuje Prowincja Centralnoeuropejska (1,6 mln km2), która zawiera następujące baseny geotermalne: staropaleozoiczny, dewońsko-karboński, permski, triasowy, jurajski, kredowy i kenozoiczny (najzasobniejsze w Europie). Występujące tam wody mają różną temperaturę i mineralizację. W Polsce temperatury te kształtują się w granicach 20-180 st. C (Września). Przeszło 220 tys. km2 obszaru Polski pokryte jest basenami sedymentacyjnymi Prowincji Centralno-europejskiej zawierającymi wody geotermalne w następujących zbiornikach (basenach): kambryjskim, dewońsko-karbońskim, dolnopermskim, cechsztyńskim, triasowym, jurajskim i kredowym (rys. 2). Rys. 2. Mapa prowincji geotermalno-gazo-roponośnych. Na terenie Europy liczącej 10 mln km2 znajduje się około 30 prowincji geotermalno-ropo-gazonośnych, na obszarze przeszło 5 mln km2. Z tego 32 proc. obszaru Europy zajmuje Prowincja Centralnoeuropejska (1,6 mln km2), która zawiera następujące baseny geotermalne: staropaleozoiczny, dewońsko-karboński, permski, triasowy, jurajski, kredowy i kenozoiczny (najzasobniejsze w Europie). Występujące tam wody mają różną temperaturę i mineralizację. W Polsce temperatury te kształtują się w granicach 20-180 st. C (Września). - basen kambryjski Wody geotermalne w tym zbiorniku występują na obszarach południowej Szwecji, Estonii, Łotwy, Litwy, północno-wschodniej Polski i części Białorusi. Wypełniają one przestrzeń porową piaskowców i mają temperatury na głębokości do 3 tys. m od 30 st. C do 120 st. C (J. Sokołowski) (rys. 3). Największe możliwości wykorzystania tych wód na obszarze Polski mają województwa: mazowieckie, warmińsko-mazurskie, kujawsko-pomorskie, zachodnio-pomorskie, pomorskie; poza granicami Polski: okręg kaliningradzki należący do Rosji oraz obszary Litwy, Łotwy i Estonii. Rys. 3. Szkic proncji i okręgów geotermalnych Polski. - basen dewońsko-karboński Wody geotermalne z tego basenu można wykorzystywać na terenach Lubelszczyzny, Pomorza, województw: małopolskiego, śląskiego, częściowo podkarpackiego i świętokrzyskiego. Zbiorniki tych wód o temperaturach 50-90 st. C występują na głębokościach od 2 do 3 tys. metrów. Zbiorniki dewońskie i karbońskie są przeważnie węglanowe i w związku z tym bardziej zróżnicowane pod względem porowatości i przepuszczalności; są łatwiejsze w eksploatacji dzięki możliwości stosowania intensyfikacji przypływu wody geotermalnej. - basen dolnopermski W tym basenie występują wody geotermalne o wysokiej temperaturze i mineralizacji, ale o niezbyt dużej wydajności wodnej otworów. Możliwości pozyskiwania wód dla odbioru z nich ciepła i składników mineralnych, takich jak jod, brom, żelazo i inne, istnieją na Pomorzu, w otoczeniu Gór Świętokrzyskich, na monoklinie przedsudeckiej oraz w Niemczech i Holandii. - basen cechsztyński W tym basenie wody geotermalne wystepują w wapieniu podstawowym i dolomicie głównym w brzeżnych częściach basenu na terenie Polski (obszar monokliny przedsudeckiej, województwa warmińsko-mazurskiego) i Niemiec. - basen triasowy W tym basenie wody geotermalne występują w pstrym piaskowcu, wapieniu muszlowym oraz dolnym i środkowym kajprze. Dostępne wierceniami są na peryferiach basenu niemiecko-polskiego oraz w strukturach antyklinalnych centralnej części basenu (pomorskie, kujawsko-pomorskie, podlaskie, obrzeżenia Gór Świętokrzyskich, obszar monokliny przedsudeckiej). Z tego zbiornika będzie korzystać realizowany aktualnie przez Fundację "Lux Veritatis" Zakład Geotermalny w Toruniu (woda z wapienia muszlowego lub pstrego piaskowca). Są to wody o dużej mineralizacji i temp. rzędu 60-100 st. C na głębokościach 2-3 tys. metrów. - basen jurajski Zawiera zbiorniki wód geotermalnych w piaszczystych utworach dolnej jury (liasu) i doggeru oraz w węglanowych utworach doggeru i malmu. Zbiorniki liasowe i częściowo górnotriasowe są eksploatowane przez zakłady geotermalne w Pyrzycach, Stargardzie Szczecińskim i Mszczonowie oraz przez kilka zakładów geotermalnych w rejonie Neubranderburga (Niemcy). Z tego zbiornika może skorzystać również Geotermia Toruńska oraz projektowane zakłady geotermalne w Skierniewicach i Żyrardowie (utwory liasu). Koniecznym byłoby zbudowanie zakładów geotermalnych wykorzystujących wody z utworów doggeru i malmu w rejonie warszawskim. Zbiorniki węglanowe doggeru eksploatowane są przez blisko 50 zakładów geotermalnych w basenie paryskim (Francja). Bardzo dobre zbiorniki węglanowe istnieją w utworach górnojurajskich, w nieckach na terenie Polski, Niemiec i Holandii. - basen kredowy W tym basenie wody geotermalne znajdują się w utworach węglanowo-piaszczystych dolnej kredy oraz częściowo w utworach węglanowo-piaszczystych górnej kredy na obszarze Polski, Niemiec i Holandii. Opracowanie technologii eksploatacji wód geotermalnych z różnych wymienionych wyżej basenów kredowych dawałoby szansę wykorzystania tych wód i energii w nich zawartej na obszarze 8 państw: Szwecji, Litwy, Łotwy, Estonii, Białorusi, Polski, Niemiec, Holandii. Największe perspektywy rozwoju geoenergetyki istnieją w krajach prowincji północno-zachodniej i środkowej Europy, tj. w Polsce, Niemczech, na Białorusi, Litwie, Łotwie, w Estonii i Danii (rys. 2). Następna pod względem możliwości rozwoju jest prowincja panońska obejmująca Węgry, część Rumunii, wschodnią część Chorwacji i północną część byłej Jugosławii (rys. 1). Trzecim obszarem jest prowincja przedkarpacko-ukraińska (Polska, Słowacja, Ukraina, Bułgaria, Rumunia). Aktualnie na obszarze prowincji europejskiej północnozachodniej (Dania, Niemcy, Holandia) i środkowej Europy (Polska, Litwa, Łotwa, Estonia, Białoruś) funkcjonują jedynie zakłady geotermalne z utworów liasowych, w przygotowaniu są projekty eksploatujące wody z basenu kambryjskiego (Litwa i północno-wschodnia Polska) oraz kredowego (centralna Polska). Wykorzystanie energii geotermalnej w Polsce Wykorzystanie energii geotermalnej w Polsce zależy od prawidłowego opracowania projektów gwarantujących konkurencyjność ekonomiczną i ekologiczną geotermii w stosunku do innych nośników energii. Projekty te powinny być ukierunkowane na kompleksowe, maksymalne wykorzystanie energii geotermalnej niskotemperaturowej (ciepło) i wysokotemperaturowej (prąd i ciepło), w restrukturyzacji polskiej gospodarki, usług i rolnictwa, szczególnie dla zabezpieczenia samowystarczalności energetycznej poszczególnych gmin, co jest koniecznością i szansą rozwoju Polski w XXI wieku. Można i należy podjąć projekty, aby zbudować zakłady geotermalne z zasobów basenów: - kambryjskiego (Olsztyn, Nidzica, Iława, Ostróda, Morąg, Lidzbark Warmiński, Bartoszyce, Kętrzyn, Cieplice, Polanica, Duszniki, Lądek); - dewońsko-karbońskiego (Kraków, województwo małopolskie, Bielsko-Biała, województwo śląskie); - dolnopermskiego (na obszarze monokliny przedsudeckiej, oś Poznań - Częstochowa); - cechsztyńskiego (na obszarze monokliny przedsudeckiej, oś Jelenia Góra - Wrocław - Śląsk - Kielce); - triasowego (na obszarze monokliny przedsudeckiej, obrzeżenia Gór Świętokrzyskich, subbasenu grudziądzko-warszawskiego, subbasenu szczecińsko-łódzkiego; województwa kujawsko-pomorskiego - jednego z najbardziej korzystnych pod względem geotermalnym obszarów Polski); - jurajskiego; zbudowano zakłady w Pyrzycach, Mszczonowie, w możliwym przygotowaniu zakłady geotermalne w Skierniewicach, Żyrardowie, Szczecinie, Łodzi, Kole, Gnieźnie, Toruniu (w budowie), Bydgoszczy, Warszawie, w Małopolsce; - kredowego (na obszarze Mazowsza, niecki mogileńsko-łódzkiej: Mogilno, Inowrocław, Kruszwica, Strzelno, Janikowo, Janowiec; Małopolski: oś Bielsko - Kraków - Tarnów - Dębica), (tab. 1). Tab. 1. Potencjalne zasoby wód i energii zawarte w poszczególnych prowincjach i okręgach geotermalnych. Jak dotąd na terenie Polski funkcjonuje kilka geotermalnych zakładów ciepłowniczych, Bańska Niżna (4,5 MJ/s, docelowo 70 MJ/s), Pyrzyce (15 MJ/s, docelowo 50 MJ/s), Stargard Szczeciński (14 MJ/s), Mszczonów (7,3 MJ/s), Uniejów (2,6 MJ/s), Słomniki (1 MJ/s), Lasek (2,6 MJ/s) oraz Klikuszowa (1 MJ/h). W fazie realizacji jest projekt geotermalny w Toruniu. W kilku polskich gminach trwają prace koncepcyjne nad utworzeniem zakładów ciepłowniczych i energetycznych. Rys. 4. Zakłady geotermalne w Polsce.

mapa występowania jodu w polsce